Kategoria: Historia i turystyka

Radzanów – Wielka wojna 1914-1918

 

Radzanów – Wielka wojna 1914-1918

Kilku oficerów i żołnierze różnych formacji ze sztabu jednostki wchodzącej w skład 2. Kavallerie-Division. Są wśród nich m.in. piechurzy oraz jegrzy – prawdopodobnie z Magdeburgisches Jäger-Bataillon Nr. 4. Na beczce z piwem marki Löwenbrauerei siedzi huzar – chyba z Thüringisches Husaren-Regiment Nr. 12. Kilku oficerów odznaczonych Krzyżem Żelaznym 2 klasy, a jeden (w środku, z przodu) Krzyżem Żelaznym 1 klasy. W drzwiach po lewej stronie mała dziewczynka, a za jegrem kobieta. Oryginalne zdjęcie wykonane w Radzanowie na Rynku przed domem Abramka.

Foto :Ost- und Westpreußischer Soldat 1870-1918 • Fotos • Urkunde • Einträge

W tle budynek z czerwonej cegły. Dużo szczegółów. Co ciekawe na odwrociu jest podany fotograf Oskar Brauer z Frankfurtu nad Odrą. 2. Kavallerie-Division została wystawiona 2 sierpnia 1914 r. na obszarze Höherer Kavallerie-Kommandeur Nr. 2. Na początku wojny działała na froncie zachodnim. W połowie listopada przerzucona na front wschodni, w rejon Mławy. Brała udział w walkach pozycyjnych pod Mławą, Bieżuniem, nad rzeką Działdówką i pod Raciążem. Później na Litwie i w Kurlandii, następnie w Rumunii, ponownie krótko na zachodzie i znowu na wschodzie. Feldpost z 26 marca 1915 r., wysłany dzień później ze stemplem 2. Kavallerie-Division.

 

Foto :Ost- und Westpreußischer Soldat 1870-1918 • Fotos • Urkunde • Einträge

Dla Ciekawostki poniżej fotografia z tego okresu wykonana w Raciążu

Foto :Ost- und Westpreußischer Soldat 1870-1918 • Fotos • Urkunde • Einträge

 

Patrol dragonów z 1. Brandenburgisches Dragoner-Regiment Nr. 2 w Raciązu (Racionz) koło Mławy. Kartka pocztowa wydana przez A. Rothschilda, Mlawa, na podstawie oryginalnego zdjęcia z frontu, przygotowanego przez J. Themala, Posen za zezwoleniem dowództwa V A.K. Brandenburgisches Dragoner-Regiment Nr. 2 wchodził w skład 2. Kavallerie-Division, sformowanej 2 sierpnia 1914 r. na obszarze Höherer Kavallerie-Kommandeur Nr. 2. Na początku wojny działała ona na froncie zachodnim. W połowie listopada przerzucona na front wschodni, w rejon Mławy. Brała udział w walkach pozycyjnych pod Mławą, Bieżuniem, nad rzeką Działdówką i pod Raciążem. Później na Litwie i w Kurlandii, następnie w Rumunii, ponownie krótko na zachodzie i znowu na wschodzie. Na zdjęciu widać drewniane, ubogie zabudowania miasteczka. W tle murowany budynek. Na pierwszym planie dwie duże świnie w błocie.

Bernardyni zapisani w historii klasztoru ratowskiego. Kronika Grodziskich Bernardynów cz.2.

Bernardyni zapisani w historii klasztoru ratowskiego. Kronika Grodziskich Bernardynów cz.2.

   Czytając Kronikę Grodziskich Bernardynów natrafiłem na ciekawy zapis pod datą 1686 , który dotyczy Ratowa i ulokowania w nim Zakonu Braci Mniejszych Obserwantów :

,,Święta Kongregacja Kardynałów zatwierdziła dekretem przyjęcie miejsca[pod klasztor] w Ratowie pod wezwaniem św. Antoniego , pod czym również chętnie podpisał się ojciec Generał Zakonu. Dekret został dołączony do akt prowincji.”      s.194 Kroniki

Szukamy więc dalej.

Bernardyni zapisani w historii klasztoru ratowskiego. Kronika Grodziskich Bernardynów

Bernardyni zapisani w historii klasztoru ratowskiego. Kronika Grodziskich Bernardynów

 

Poszukując kolejnych informacji dotyczących historii klasztoru w Ratowie natknąłem się na opracowaną przez O. Alojzego Pańczaka OFM ,, Kronikę Grodziskich Bernardynów” wydana w 2024 roku. W niej to znalazłem zapiski o braciach zakonnych ,których los związany był także z Sanktuarium w Ratowie. Przy  zaginięciu Kroniki Domowej Ratowskich Bernardynów ( jeszcze przed II Wojną Światową ), sięgać należy właśnie do zapisków z innych klasztorów Prowincji Wielkopolskiej Braci Mniejszych, gdzie pojawiają się nazwiska. W ten sposób mamy koleje wiadomości o braciszkach ratowskich.

  1. Modest Szobeus (Stobenus, Stobaka)– bernardyn , kapłan , kaznodzieja generalny, kapelan na dworze wojewodziny Marianny Grudzińskiej w Złotowie 1630 r. , duszpasterz w Górce Klasztornej, wybrany na gwardiana grodziskiego na Kapitule w Poznaniu  (1668 – 1671), zmarły 1706 r. w Ratowie. Tam pochowany.
  2. Rafał Jackowski -bernardyn, kapłan ,kaznodzieja generalny , gwardian w Piotrkowie, definitor prowincji, gwardian w Ratowie za którego to urzędowania wykonali snycerze ołtarze w ratowskim kościele klasztornym. ( Jest on opisany w Słowniku pisarzy franciszkańskich). Zmarł 2 kwietnia 1768 r. w Przasnyszu. Tam pochowany.
  3. Bartłomiej Lampartowski – bernardyn, kaznodzieja generalny , sekretarz prowincji, definitor prowincji 1758r., definitor habitualny, zm. 17 lutego 1795 r. w Ratowie. Tam pochowany.
  4. Florian Wilant – bernardyn , kapłan,, lektor jubilat, definitor habitualny, gwardian poznański 1764- 1766, prowincjał wielkopolski 1773 r. zm. 6 stycznia 1775 r. w trakcie wizyty w Ratowie. Tam pochowany.

Radzanów na starej fotografii cz.28. Przed domem Abramka

Radzanów na starej fotografii cz.28. Przed domem Abramka

Kolejna fotografia przedstawiająca żołnierzy niemieckich, którzy operacyjnie działali nad Wkrą podczas bitwy o Grobelkę. Zdjęcie wykonano na przełomie 1914 –  1915 na Rynku w Radzanowie . Pozująca do uwiecznienia grupa żołnierzy Kaisera na tle Domu Abramka. Budynek istnieje do dziś we wschodniej części pl. Piłsudskiego.

Niemieccy żołnierze rozlokowani byli nie tylko w Radzanowie i Ratowie, ale także w okolicznych wsiach gdyż najcięższe walko toczyły się w tym rejonie w okolicy Grobelki, Kalasantowa i Bieżan. Rosjanie próbowali przejść do kontrofensywy uderzając w listopadzie 1914 roku, a następnie w styczniu 1915. Niemcy dobrze się umocnili na północom od linii rzeki Wkry, a dodatkowo rozlewiska i bagna uniemożliwiały szerokie uderzenie.

Potyczki na linii Wkry trwały ,aż do letnie ofensywy gdy Niemcy zajęli Warszawę. W Radzanowie ustanowiono posterunek żandarmerii, który funkcjonował do listopada 1918 roku.

Po tych wydarzeniach jak już pisałem w okolicy pozostał cmentarz na Krzyżówkach( niemiecka część jest dobrze znana – rosyjska tylko w teorii jest zlokalizowana).

Fotografia ze zbiorów Marka Kowalczyka.

 

Radzanów na starej fotografii cz.27- Prośba o ustalenie, kto jest na zdjęciu?

Radzanów na starej fotografii cz.27- Prośba o ustalenie, kto jest na zdjęciu?

Jedna z czytelniczek Pani Paulina przesłała fotografię z prośbą o ustalenie imion i nazwisk osób uwiecznionych na zdjęciu. Znamy przedział czasowy oraz miejsce wykonania. Może ktoś z Państwa pomoże.

Miejsce wykonania zdjęcia: Radzanów (powiat Mława )
Data wykonania: lata 40/50.

Ratowo na starej fotografii cz.21. Dwa miliony odsłon ratowoklasztor.pl

Ratowo na starej fotografii cz.21 .Dwa miliony odsłon ratowoklasztor.pl

Tworząc stronę o przeszłości Radzanowa i okolic nawet nie sądziłem ile materiałów jest jeszcze w Państwa posiadaniu. Przekazywane sukcesywnie uzupełniały stan archiwum którym dysponuję . Dzieląc się nimi udało się wykręcić naprawdę imponujący wynik odwiedzin. Stronę ratowoklasztor.pl , która promuję Naszą okolicę otwarto prawie 2 mln razy. W tym tygodniu zostanie właśnie przekroczona ta liczba odsłon.

Kolejny materiał w ramach rekordu zamieszczam poniżej.